Koliko će dugo morati da se radi u Evropi za penziju: U jednoj zemlji starosna granica će se pomeriti na čak 74 godine

U Srbiji se u starosnu penziju ide sa 65 godina života za muškarce, odnosno 64 godine života za žene (u 2026. godini) uz najmanje 15 godina staža, ili sa 45 godina staža bez obzira na godine života za oba pola. I to negde odgovara proseku Evropske unije - iako su te granice u nekim zemljama značajno pomerene.

Međutim, očekuje se da će oko dve trećine evropskih zemalja povećati starosnu granicu za odlazak muškaraca u penziju, dok će to učiniti tri četvrtine zemalja kada je reč o ženama.

Prema analizi Euronewsa, koja obuhvata podatke za 32 zemlje, muškarci će kasnije odlaziti u penziju u 21 zemlji, a žene u njih 24.

Na nivou EU, zakonska starosna granica za odlazak u penziju trebalo bi da poraste za oko dve godine za muškarce i 2,6 godina za žene, pokazuje izveštaj Organizacije za ekonomsku saradnju i razvoj (OECD) "Pensions at a Glance 2025".

Poređenje se odnosi na osobe koje su otišle u penziju 2024. godine i one koje su iste godine, sa navršene 22 godine, ušle na tržište rada, uz pretpostavku neprekidnog radnog staža. Ta generacija će, po pravilu, odlaziti u penziju krajem 2060-ih.

"Povećanje starosne granice za odlazak u penziju i dalje je uobičajena strategija za poboljšanje finansijske održivosti penzionih sistema bez smanjenja visine penzija", navodi se u izveštaju. "Alternativno, finansijska održivost može se postići povećanjem doprinosa ili smanjenjem penzionih davanja."

U Turskoj muškarci idu u penziju s 52, u Norveškoj sa 67

Prema podacima OECD-a za 2024. godinu, najvišu starosnu granicu za odlazak muškaraca u penziju imaju Danska, Norveška, Island i Holandija – 67 godina. Prosek Evropske unije iznosi 64,7 godina.

Turska je izrazit izuzetak, sa starosnom granicom od samo 52 godine. Slede Grčka, Slovenija i Luksemburg, gde muškarci odlaze u penziju sa 62 godine.

Među pet najvećih evropskih ekonomija, Nemačka ima najvišu starosnu granicu za odlazak muškaraca u penziju - 66,2 godine, dok je najniža u Francuskoj - 64,3 godine.

Gde će muškarci raditi do 70. godine ili duže?

Na nivou EU, muškarci koji su 2024. godine sa 22 godine ušli na tržište rada u proseku će odlaziti u penziju sa 66,7 godina, odnosno oko 2069. godine.

Danska će imati najvišu starosnu granicu za odlazak muškaraca u penziju - čak 74 godine.

Do kraja 2060-ih granica će dostići 71 godinu u Estoniji, a 70 godina u Italiji, Holandiji, Švedskoj i na Kipru.

Najniža starosna granica za odlazak muškaraca u penziju biće 62 godine u Sloveniji i Luksemburgu.

Među najvećim evropskim ekonomijama, muškarci u Italiji odlaziće u penziju najkasnije - sa 70 godina. Slede Ujedinjeno Kraljevstvo sa 68 i Nemačka sa 67 godina. U Francuskoj i Španiji muškarci će odlaziti u penziju sa 65 godina.

U Turskoj najveće povećanje starosne granice

Muškarci u Turskoj suočiće se sa najvećim povećanjem starosne granice za odlazak u penziju - čak 13 godina, sa 52 na 65 godina.

U Danskoj će se granica povećati za sedam godina, a slede Estonija, Italija, Slovačka i Kipar, gde će povećanje iznositi najmanje pet godina.

U Švedskoj će muškarci raditi četiri godine duže, do 70. godine života, a u Grčkoj do 66. godine.

U Holandiji će se starosna granica povećati za tri godine, na 70 godina, a u Finskoj na 68 godina.

Povećanje od najmanje dve godine očekuje se i u Portugalu i Ujedinjenom Kraljevstvu, gde će granica dostići 68 godina, kao i u Češkoj, Rumuniji i Belgiji, gde će iznositi 67 godina.

U Nemačkoj i Francuskoj starosna granica za odlazak muškaraca u penziju povećaće se za manje od godinu dana, dok će u nekoliko drugih zemalja ostati nepromenjena.

U Danskoj će i žene ići u penziju sa 74 godine?

Kod žena danas najvišu starosnu granicu za odlazak u penziju - 67 godina - imaju Danska, Holandija, Island i Norveška. Prosek Evropske unije iznosi 64 godine.

Turska ima ubedljivo najnižu starosnu granicu za odlazak žena u penziju – 49 godina, a sledi Poljska sa 60 godina.

Na nivou EU, žene koje su 2024. godine sa 22 godine ušle na tržište rada u proseku će odlaziti u penziju sa 66,6 godina, odnosno 2,6 godina kasnije od žena koje su se penzionisale 2024.

Kao i kod muškaraca, Danska će imati najvišu starosnu granicu za odlazak žena u penziju – 74 godine. U Estoniji će ona dostići 71 godinu, a u Italiji 70 godina. Žene u Holandiji, Švedskoj i na Kipru takođe će raditi do 70. godine.

Unutar EU, Poljska će i krajem 2060-ih zadržati najnižu starosnu granicu za odlazak žena u penziju – 60 godina.

Među najvećim evropskim ekonomijama, žene u Italiji odlaziće u penziju sa 70 godina, u Ujedinjenom Kraljevstvu sa 68, u Nemačkoj sa 67, a u Francuskoj i Španiji sa 65 godina.

Šok povećanje starosne granice za penziju: sa 49 na 63 godine

Pošto Turska danas ima izuzetno nisku starosnu granicu za odlazak žena u penziju, upravo će tamo biti zabeležen najveći rast – čak 14 godina, sa 49 na 63 godine.

U Italiji će se starosna granica za odlazak žena u penziju povećati za 6,2 godine, a u Danskoj za sedam godina.

Povećanje od najmanje četiri godine očekuje se i u Estoniji (6,3 godine), Slovačkoj (5,8 godina), na Kipru (pet godina), u Rumuniji (4,8 godina), Austriji (4,5 godina), kao i u Švedskoj i Grčkoj (četiri godine).

U Španiji će starosna granica za odlazak žena u penziju ostati 65 godina. Nemačka i Francuska zabeležiće povećanje manje od godinu dana, dok će u Ujedinjenom Kraljevstvu ono iznositi dve godine.

Starenje stanovništva sve više opterećuje penzione sisteme

U pojedinim zemljama promene očekivanog životnog veka uticaće na starosnu granicu za odlazak u penziju. Na primer, Danska bi mogla da ublaži sadašnju direktnu povezanost između starosne granice za penzionisanje i očekivanog životnog veka.

U tom slučaju, navodi se u izveštaju, „projektovana starosna granica za odlazak u penziju bila bi niža od 74 godine“.

Izveštaj upozorava da će stanovništvo zemalja OECD-a u narednih 25 godina ubrzano stariti. Na svakih 100 osoba uzrasta od 20 do 64 godine broj ljudi starijih od 65 godina porašće sa 33 u 2025. na 52 u 2050. godini. Poređenja radi, 2000. godine taj broj iznosio je 22.