Nauka u svetu umetnosti: Izložba "Neka druga mesta"

Ova izložba, prva u nizu, deo je istraživačkog portfolija Centra za istraživanje javnih politika (Re:People). Nastala je u partnerstvu između "Re:People" i Instituta za molekularnu genetiku i genetičko inženjerstvo (IMGGI), Univerziteta u Beogradu, sa jednostavnim ali važnim ciljem – da podstakne održivi ekonomski razvoj Srbije.Predvođen tim izazovom, kustos izložbe i umetnički direktor Centra za istraživanje javnih politika (Re:People) Ivan Šuković pozvao je umetnice Emiliju Radojičić, Sonju Lundin, Jovanu Čavorović, Draganu Lukić i umetnika Emira Šehanovića da svojim radovima pokrenu nova čitanja u različitim umetničkim medijima, gde jukstapozicija elemenata nastoji da stvori kritičko i konceptualno trenje između dela i praksi koje imaju naučno utemeljenje.

Izložba objašnjava prirodu kao apsolutno poreklo stvarnosti zasnovano na naučnim metodama i preciznim eksperimentima. Svi umetnički radovi su protkani bio-pigmentima, mikroorganizmima koji su preuzeti sa različitih prirodnih staništa u Srbiji. Bio-pigmenti kao prirodna zamena za veštačke pigmente imaju razne ekonomske i tehnološke prednosti te samim tim, konceptualna uokvirenost ovog projekta dotiče pitanje efekta prirodnog nasleđa kao načina razmišljanja. Umetnički prikaz je utemljen u istraživanju koje predvodi biohemičarka dr. Jasmina Nikodinović-Runić sa IMGGI. Ovaj naučni projekat je uspostavljen po principu preuzimanja žive bakterije - streptomicete sa različitih lokaliteta u Srbiji. Njihov kasniji životni ciklus u laboratorijskim uslovima se revalorizuje kao proces produktivne transformacije u pigmente koji postaju aplikativni na materijalima, navodi se u saopštenju.

Bez obzira na ovu jaku naučnu osnovu, izložba "Neka druga mesta" ne donosi nužno distanciranu, naučnu perspektivu, već i emocionalnu i ličnu vezu koja proizilazi iz njenog porekla filtriranog kroz eksperiment, dok su nasleđe i topografski ostaci života fokus umetničkog istraživanja.Ova izložba rezultat je kontinuiranog istraživačkog rada Centra za istraživanje javnih politika (uskoro Re:People), na otkrivanju vodećih inovativnih ekonomskih i naučnih sektora u Srbiji. U tom procesu naučni projekat dr. Jasmine Nikodinović-Runić je pokazao snažnu transformativnu moć koje bio-pigmenti mogu imati u primenu u raznim sektorima u ekonomiji. Re:People će jednom godišnje organizovati izložbe koje preispituju ovu naizgled neočekivanu vezu između umetnosti i nauke.Kako se proizvode bakterijski pigmenti?Mikroorganizmi, u koje spadaju i bakterije, i njihove aktivnosti imaju ogroman i uglavnom pozitivan uticaj na ljude, pa i uopšte na celu planetu. Istraživači širom sveta, uključujući i IMGGI u Srbiji, pronalaze inovativna rešenja za ekološke probleme s kojima se danas suočavamo. Neka od rešenja leže u regenerativnim tehnologijama i procesima koje nam omogućavaju mikroorganizmi.

Pojedine bakterije su tokom svoje evolucije i prilagođavanja razvile sposobnost da sintetišu biopigmente, koji im u prirodi osim obojenja daju i ekološku prednost. Te bakterije su najčešće streptomicete i najbrojnije su u zemljištu. Biopigmenti imaju i dodatna bioaktivna svojstva, poput antimikrobnog, antioksidansnog, pružaju zaštitu od UV zračenja…Tim istraživača sa IMGGI se bavi uzorkovanjem zemljišta, izolovanjem streptomiceta i izučavanjem njihovog diverziteta i karakteristika poput mogućnosti produkcije pigmenata ili razgradnje pojedinih vrsta otpada. Do sada u svojoj laboratorijskoj zbirci imaju preko 1000 sojeva sa iz razlicitih staništa Srbije.Potencijalna primena bakterijskih pigmenataOdređeni bakterijski pigmenti već su odobreni za široku upotrebu, kao što su riboflavin (vitamin B2), astaksantin i β-karoten. Poslednjih godina primećen je porast interesovanja za prirodnim obojivačima usled rastuće svesti o otpadu od sintetičkih boja i njegovim negativnim uticajima na zdravlje i okolinu.Izložbu "Neka druga mesta", u okviru koje će biti organizovani broji prateći programi, možete pogledati do 10. oktobra.Bonus video: Kustoskinja - koordinatorka izložbe "Krivo srastanje" Una Popović