"Beogradski pobednik" pripao filmu "Gospodar", Mladen Đorđević trijumfovao dramom "Radnička klasa ide u pakao": Dodelom nagrada završen 52. FEST

Za najbolju režiju „Beogradski pobednik“ je pripao Mladenu Đorđeviću za sociopolitički triler sa elementima horora „Radnička klasa ide u pakao“, odlukom istog petočlanog internacionalnog žirija (Radivoje Raša Bukvić, glumac, hrvatski reditelj Zrinko Ogresta, Nataša Bučar direktorka Slovenačkog filmskog centra, Biljana Maksić dramatruškinja i Marko Grabež, glumac).

Kako je žiri zapisao u svom obrazloženju, reditelj Jurij Bikov snimio je moćan film lišen svake naturalističnosti kojim nas na retko sugestivan i uverljiv način uvlači u život zajednice koju je privatizovao jedan čovek.

„Taj čovek kontroliše doslovce sve aspekte života, a zauzvrat traži da mu čovek preda ono najvrednije što ima – vlastito dostojanstvo. Simbolika ovog rusko-francusko-švajcarskog filma je jasna i aktualna, ali ni po čemu nametljiva, i svojom jasnom porukom izdiže se iz lokalnog prema univerzalnom. Bikov minuciozno, bez suvišne agresije i s osobitim osećajem za položaj žene u sredini u kojoj živi, prikazuje uspon i pad jednog običnog ruskog građanina kojemu je apsolutna moć jednog čoveka pomogla u ostvarenju nekih njegovih potreba, ali ta ista moć rezultirat će njegovim ljudskim i moralnim posrnućem“.

Izuzetnu ocenu Festovog žirija dobio je i naš reditelj Mladen Đorđević, čiji je film „Radnička klasa ide u pakao“ doživeo veliki uspeh i na svetskoj premijeri u zvaničnom programu prošlogodišnjeg festivala u Torontu, u selekcije “Ponoćno ludilo“ koja predstavlja ‘’divlje’’ filmove.

Kad bismo filmsku režiju površno tumačili isključivo kao niz izvedbenih veština kojima se neki sadržaj prenosi na filmsko platno, film Mladena Đorđevića možda i ne bi bio prvi izbor za ovu nagradu. Reč je, naime, o filmu o čijoj bismo razmerno dugoj i prolongiranoj ekspoziciji mogli polemizirati. Međutim, filmska režija nešto je znatno više: obuhvata svetonazor, osobni i filmski, tačnije, bliska je filozofiji.

Upravo u navedenim segmentima, film „Radnička klasa ide u pakao“ osobito je, nadahnuto i retko uzbudljivo umetničko delo koje nas na uverljiv i stvaralački moćan način sudara sa spoznajom o očaju koji nas neretko u životu zarobi do te mere da se prepuštamo lažnim prorocima i pronalazimo lažne spasitelje u onima koji su upravo njihova sušta suprotnost“.

Đorđević je trijumfovao na 52. Festu sa još dva priznanja – osvojio je nagradu žirija Federacije filmskih kritičara Evrope i Mediterana (FEDEORA) za najbolji evro-mediteranski film u Glavnom takmičarskom programu Festa, i nagradu „Nebojša Đukelić“ za najbolji film iz regiona.

„Radnička klasa ide u pakao“ je film izuzetnog rediteljskog rukopisa uz surovi komentar lokalne svakodnevice i velikih glumačkih ostvarenja, koji se posebno ističe po produkciji koja pripada celokupnom euro-mediteranskom regionu“, zapisali su ruski kritičar Sergej Lavrentijev, italijanaski kritičar i novinar Nikola Falćinela, i filmska teoretičarka Nevena Daković, članovi žirija FEDEORA koji su odluku o nagradi doneli jednoglasno.

Jednoglasnom odlukom žirija (kritičar Srđan Vučinić, filmolog Ivana Kronja i kritičar iz Slovenije Marko Stjiljković), Đorđević je poneo i Nagradu „Nebojša Đukelić“.

„U pitanju je socijalna drama sa temom koruptivne tranzicije, koja znalački uključuje žanrovske elemente: horora, misterije, akcionog filma i crne komedije, čime nas približava žanru u kojem se odvija i stvarnost postjugoslovenskih društava. Film nudi pronicljivu dramsku analizu pseudo-religije i prikazuje apsurdni položaj tela nekadašnje radničke klase u neoliberalnom kapitalizmu. Žiri želi da istakne upečatljivu glumu Tamare Krcunović i Leona Lučeva, koji predvode izvanrednu glumačku ekipu“, zapisao je žiri.

Za najbolji scenario u Glavnom takmičarskom programu nagrađene su Slavica Šnur i Vlatka Vorkapić za dramu “Sveta porodica” reditelja Vlatka Vorkapića, snimljenu u hrvatsko – srpskoj koprodukciji.

„Ovaj scenario oslikava sjajno skrojeni narativni tok koji u okviru neočekivanih a mogućih zaokreta na momente ostavlja gledaoce bez daha. Svet koji nam nudi ova priča prepun je upečatljivih i karakternih likova koji su najveći kvalitet ovog filmskog predloška. Žiri je jednoglasno konstatovao da su nas scenaristkinje sa vrhunskim umećem sprovele kroz ovu univerzalnu priču razumljivu i uzbudljivu za gledaoce šire od našeg jezičkog“.

Nagradu „Beogradski pobednik“ za najbolju glumicu ponela je Ivana Vuković za lik u filmu “Za danas toliko” Marka Đorđevića, „koji spaja sve segmente umetničkog dela i čini da ono postane harmonično. Brilijantno kontrolisana gluma optimistične osobe koja nikada ne podlegne klišeima i površnosti“, ocenio je žiri.

Najbolju mušku ulogu ostvario je Saleh Bakri u filmu “Nastavnik”. Junak ove priče bori se da pomiri svoju rizičnu posvećenost političkom otporu sa emocionalnom podrškom jednom od svojih učenika, i šansom za novu romantičnu vezu sa volonterkom .

„Nastavnik u ratnom području na obali Gaze stabilno i istinito podržava svoje učenike. Saleh Bakri je uverljiv i harizmatičan lik kome možete verovati i otići sa njim na kraj sveta“, stoji u obrazloženju za nagradu.

Za najbolji debi u Glavnom takmičarskom programu 52. Festa nagradu je osvojila Katalin Moldovai za režiju filma “Bez daha”.

„Rediteljka i koscenaristkinja Katalin Moldovai kreirala je hrabri debitantski igrani film u kom istražuje fragilnost demokratskih društava, smanjenje slobode govora i sve češći mehanizam cenzure.

Kroz priču o učiteljici Ani rediteljka kreira specificnu atmosferu gušenja kroz dobro promišljene rediteljske postupke, dok istovremeno koristi raznolike vizuelne metafore kako bi intenzivnije prikazala bespomoćnost individue u stisku cenzure. Bez daha je narativno hrabar debitantski film, koji naglašava previše često ignorisan znacaj učitelja u našim društvima“, istakao je žiri.

Politikina nagrada “Milutin Čolić” koja se dodeljuje reditelju najboljeg srpskog filma u Festovim programima, ove godine otišla je u ruke Marku Đorđeviću za ostvarenje „Za danas toliko“.

Prema saopštenju žirija koji je odluku doneo jednoglasno, Marko Đorđević je nagrađen za pismenu i rafinirano insceniranu priču koja odiše lekovitom životnom radošću; za sofisticirani rediteljski postupak što omogućava identifikaciju gledaoca sa radnjom i likovima; za autentičnu atmosferu, uverljivu i duhovitu glumačku igru i istančanu likovnost slika“.

Ovaj žiri (reditelji Vladimir Blaževski, Radivoje Raša Andrić, kritičarka Dubravka Lakić), toplo je preporučio distributerima i prikazivačima da prigrle film „Za danas toliko“ i omoguće mu susret sa gledaocima u bioskopima Srbije.

Posle ceremonije dodele nagrada, 52. izdanje Festa svečano je završeno premijerom filma „Ruski konzul“ po istoimenom romanu Vuka Draškovića, u režiji Miroslava Lekića.

Ovogodišnji „festival festivala“ odvijao se od 23. februara do 3. marta pod metaforičnim naslovom „Idi i gledaj“, prikazao je više od 108 filmova u svim selekcijama, a većina projekcija je bila rasprodata.

Nagrada „Beogradski pobednik“ za izuzetan doprinos filmskoj umetnosti dodeljena je dvojici sineasta koji svaki na svoj način obeležavaju svetski film – Želimiru Žilniku i iranskom sineasti Ašgaru Farhadiju, koji je bio ekskluzivni gost i glavna zvezda 52. Festa.

BONUS VIDEO: Želimir Žilnik prima Beogradskog pobednika na otvaranju Festa