Pobunjenici prodiru u ključni grad u Siriji, njegov pad bi bio šok za Rusiju i Iran

Komandant pobunjenika Hasan Abdul Gani izjavio je na društvenim mrežama da su pobunjeničke snage počele ulazak u Hamu. Državni mediji ranije su izvestili da su provladine snage odbile napad.

Prema izveštajima Rojtersa, pobunjenici pokušavaju da uđu u Hamu već dva dana, a tokom noći došlo je do žestokih sukoba sa sirijskom vojskom i milicijama koje podržava Iran. Provladine snage podržavaju i ruski vazdušni udari, prenosi Index.hr.

Pad Hame bio bi šok za Damask, Moskvu i Teheran

Prošle nedelje pobunjenici su zauzeli severni grad Alep, najveći u Siriji, i od tada napreduju ka jugu iz svoje enklave na severozapadu zemlje. U ponedeljak su stigli do strateški važnog brda severno od Hame, a juče su napredovali ka istočnim i zapadnim bokovima grada.

Hama je tokom građanskog rata, koji je počeo 2011. godine kao pobuna protiv predsednika Bašara al-Asada, ostala pod kontrolom vlade. Pad ovog grada u ruke pobunjenika bio bi značajan udarac za Asada i njegove saveznike, Rusiju i Iran.

Grad se nalazi na više od trećine puta između Alepa i Damaska, a njegovo zauzimanje otvorilo bi put za pobunjeničko napredovanje prema Homsu, ključnom gradu u centralnoj Siriji gde se ukrštaju najvažniji putevi koji povezuju najnaseljenije oblasti zemlje.

Zašto je Hama ključna?

Hama je značajna i zbog svoje blizine gradovima sa velikim manjinskim zajednicama – Muhradi, koji ima značajnu hrišćansku populaciju, i Salamiji, gde žive mnogi Ismailiti.

Najmoćniju pobunjeničku grupu čini sunitska islamistička frakcija Hajat Tahrir al-Šam (HTS), bivši ogranak Al Kaide u Siriji. Vođa HTS-a, Abu Mohamed al-Golani (Al Džulani), obećao je da će zaštititi verske manjine, ali strah od pobunjenika i dalje je prisutan.

Inače, za Golanija se govorilo da je ubijen u ruskom bombardovanju.

Lider pobunjenika posetio Alep

Golani je juče obišao istorijski stari grad u Alepu, što je simboličan trenutak za pobunjenike, jer su 2016. godine bili proterani iz grada nakon višemesečne opsade i intenzivnih borbi.

HTS i druge pobunjeničke grupe sada pokušavaju da učvrste kontrolu nad Alepom, stavljajući ga pod upravu takozvane "Vlade spasa", koju su uspostavili u severozapadnoj enklavi. Međutim, stanovnici Alepa suočavaju se sa nestašicama hleba i goriva, dok su telekomunikacione usluge u prekidu.

Rusija i Iran: Ključna podrška Asadu pod pritiskom

Rusija i Iran odigrali su ključnu ulogu u Asadovom povratku teritorija između 2015. i 2020. godine, ali sada se suočavaju s izazovima. Moskva je fokusirana na rat u Ukrajini, dok je Hezbolah, iranski saveznik, pretrpeo značajne gubitke u Libanu od izraelskih napada u poslednja dva meseca.

Ruski vazdušni udari na sever Sirije su intenzivirani prošle nedelje, dok su iranske milicije pojačale prve linije dovođenjem boraca iz Iraka početkom ove nedelje, saopštili su irački i sirijski izvori.