Tramp ne odustaje od namere da zabrani državljanstvo po rođenju, a evo šta o tome kaže trudna Srpkinja koja živi u Americi

Tramp je u Beloj kući, na pitanje novinara, rekao da će njegova administracija uložiti žalbu na odluku sudije koja privremeno blokira njegov pokušaj da ograniči državljanstvo po rođenju.

Ukoliko Tramp ipak uspe u svojoj nameri, to će imati velike posledice po živote mnogih koji žive i rade u Americi.

Nedugo nakon što je položio zakletvu kao 47. predsednik Sjedinjenih Američkih Država, Donald Tramp je potpisao niz izvršnih naredbi, uključujući ukidanje prava na državljanstvo po rođenju kao deo svoje oštre antiimigracione politike.

Pravo na državljanstvo po rođenju odnosi se na ustavno zaštićeno pravo koje automatski dodeljuje američko državljanstvo bebama rođenim na teritoriji SAD.

"Neće ga sud podržati"

Pitali smo jednu ženu iz Srbije koja živi i radi u SAD i koja tamo čeka bebu, šta ona misli o svemu ovome i da li se plaši za budućnost.

“Iskreno, ne strahujem jer mislim da se neće desiti to što Tramp želi. On tvrdi da se to može postići predsedničkom uredbom. Ali pravno to zahteva promenu Ustava, što mislim da će se teško desiti. Vrhovni sud neće podržati tu ideju.

Evo baš čitam da je sudija blokirao Trampovu naredbu da se ukine pravo na državljanstvo po rođenju tako što je označio ovu odluku kao ‘očigledno neustavnu’. 14 amandman koji garantuje državljanstvo po rođenju ključni je u ovom sporu”, kaže F.S.

Prema njenim rečima, ukoliko bi Trampova uredba stupila na snagu u februaru, to bi uticalo na njeno treće dete, koje treba da se rodi u maju.

"Moje treće dete koje treba da se rodi u maju, ne bi po rođenju dobio drzavljanstvo, ali kao što rekoh, mislim da nema ništa od toga", kaže ona.

“Nemam ni državljanstvo ni zelenu kartu, ali radim, plaćam porez redovno svake godine, uzoran sam građanin”, kaže naša sagovornica na pitanje kakav je njen status.

Prema njenim rečima, naše sunarodnike koji žive u Americi trenutno više brinu dešavanja u Srbiji nego u SAD.

“Slabo sam se viđala sa našima u poslednje vreme ali u mom okruženju svi imaju regulisan status, pa iz tog razloga ne strahuju, a i druga stvar, trenutno nas sve mnogo više zanima političko stanje u Srbiji. A na osnovu onoga kako prenose mediji Trampovu ideju, trebalo bi da na meti za tu odredbu budu oni koji imaju kriminalne dosijee na prvom mestu, ali naravno, vidimo kako to može da se zloupotrebi. U svakom slučaju, kod nas vlada mišljenje da do toga neće doći”, zaključuje F.S.

Šta kaže Trampova izvršna naredba?

Naredba definiše sledeće: Ako je jedan roditelj bio „nezakonito prisutan u Sjedinjenim Državama“, a drugi nije bio državljanin ili nije bio „zakoniti stalni rezident“ u trenutku rođenja deteta, dete ne može ostvariti pravo na državljanstvo.
Ako je boravak jednog roditelja bio „zakonit, ali privremen“ (npr. preko turističke, studentske ili radne vize), a drugi roditelj nije bio američki državljanin, pravo na državljanstvo se ne prenosi na dete.
Ova odluka bi trebalo da stupi na snagu 19. februara.

Šta je državljanstvo po rođenju?

Nakon Američkog građanskog rata, Kongres je ratifikovao 14. amandman u julu 1868. godine, kojim je ustanovljeno da su sve osobe rođene u zemlji automatski državljani. Ova odredba je prvenstveno doneta kako bi se osiguralo puno državljanstvo Afroamerikanaca koji su bili robovi.

Međutim, amandman je tumačen tako da uključuje svu decu rođenu u SAD, bez obzira na imigracioni status njihovih roditelja.

Jedan od ključnih sudskih slučajeva u istoriji prava na državljanstvo po rođenju dogodio se 1898. godine, kada je Vrhovni sud presudio da je Vong Kim Ark, rođen u San Francisku od kineskih imigranata, američki državljanin. Vlada je pokušala da mu uskrati ponovni ulazak u zemlju na osnovu Zakona o isključenju Kineza, ali je sud presudio u njegovu korist.

Godine 1924, Kongres je omogućio državljanstvo svim urođenim američkim Indijancima rođenim na teritoriji SAD.

„Ovo je apsurdno. Mi smo jedina zemlja na svetu koja to radi,“ izjavio je Tramp u ponedeljak nakon potpisivanja naredbe.

Međutim, prema podacima World Population Review, najmanje 33 zemlje imaju pravo na državljanstvo po rođenju, uključujući Meksiko i većinu zemalja Severne i Latinske Amerike.

Prema istraživanju Pew Research Centra, 2022. godine u SAD je živelo 1,3 miliona odraslih osoba rođenih u zemlji, čiji su roditelji bili nelegalni imigranti.