Ceo tekst Temeljnog ugovora između Crne Gore i SPC

Vlada Crne Gore je na jučerašnjoj sednici usvojila informaciju i iskazala apsolutnu spremnost za potpisivanje Temeljnog ugovora sa SPC, u najkraćem vremenskom roku. Sednici nisu prisusutvovali potpredsjednik Dritan Abazović i ministar spoljnih poslova Đorđe Radulović, a uzdržani su bili ministar unutrašnjih poslova Sergej Sekulović i ministarka javne uprave Tamara Srzentić.”Vijesti” objavljuju sadržaj poslednjeg nacrta Temeljnog ugovora u celosti.Član 1Strane ugovornice potvrđuju da su Srpska Pravoslavna Crkva (u daljem tekstu: Crkva) i Crna Gora (u daljem tekstu: država), svaka u svom polju delovanja, nezavisne i samostalne i obavezuju se da će u međusobnim odnosima u potpunosti poštovati to načelo.Strane ugovornice se obavezuju da će međusobno sarađivati u cilju celovitog duhovnog i materijalnog razvoja čoveka i društva i unapređivanje opšteg dobra.Član 2Crna Gora priznaje kontinuitet pravnog subjektiviteta i u skladu sa svojim stavom jemči Crkvi i njenim crkveno-pravnim licima (eparhijama, crkvenim opštinama, manastirima, zadužbinama, samostalnim ustanovamai fondovima i, prema crkvenoj nameni, pojedinim hramovima) vršenje javnopravnih ovlašćenja u Crnoj Gori u skladu sa pravoslavnim kanonskim pravom i Ustavom SPC.

Nadležna crkvena vlast ima pravo da samostalno uređuje nezinu unutrašnju organizaciju i da osniva, menja, ukida ili priznaje crkveno-pravna lica prema odredbama pravoslavnog kanonskog prava i Ustava SPC.Nadležna crkvena vlast o tim odlukama obaveštava organ državne uprave radi evidentiranja crkveno-pravnih lica u skladu sa državnim propisima.Nadležni državni organ je dužan da postupi po prijavi nadležnih crkvenih vlasti.Član 3Država jemči Crkvi, crkveno-pravnim licima, sveštenstvu, monaštvu i vernicima slobodu održavanja duhovnih i administrativnih veza, saglasno pravoslavnom kanonskom pravu i Ustavu SPC, sa svojim najvišim crkvenim telima, sa drugim pomjesnim pravoslavnim crkvama, kao i sa verskim zajednicama.Član 4Poštujući slobodu veroispovesti, Crna Gora priznaje Crkvi slobodu vršenja njene apostolske jevanđelske misije, posebno u pogledu bogosluženja, ustrojstva, crkvene uprave, prosvjete i veske propovedi.Član 5Crkva ima isključivo i neotuđivo pravo na slobodu, u skladu sa potrebama i na osnovu pravoslavnog kanonskog prava i Ustava SPC, u Crnoj Gori uređuje sopstveno crkveno ustrojstvo, kao i da osniva, menja i ukida arhijerejska namesništva, crkvene opštine, parohije, manastire i druge organizacione jedinice.Član 6Crkva je nadležna za sva crkvena imenovanja, premještaje, smjene, dodjelu i oduzimanje crkvenih službi, u skladu sa pravoslavnim kanonskim pravom i Ustavom SPC.Sveti Arhijerejski Sabor Srpske Pravoslavne Crkve je kao najviša crkvena vlast isključivo nadležan za izbor, hirotoniju i postavljanje arhijereja u eparhijama u Crnoj Gori, kao i za osnivanje, menjanje i ukidanje eparhija u skladu sa pravoslavnim kanonskim pravom i Ustavom SPC.Nadležne crkvene vlasti imaju pravo da u skladu sa pravoslavnim kanonskim poretkom i odgovarajućim crkvenim propisima donese odluke duhovne i disciplinske prirode bez ikakvog uplitanja državne vlasti.Član 7Država jemči Crkvi slobodu bogosluženja, verskih obreda i ostalih verskih i humanitarnih delatnosti.Bogosluženje, verski obredi i ostale verske delatnosti se obavljaju u hramovima, drugim zgradama, na grobljima i prostorima u crkvenoj svojini, kao i na javnim mestima, otvorenim prostorima i mestima vezanim za značajne istorijske događaje ili ličnosti.

Država jemči Crkvi nepovredivost prava svojine i državine nad manastirima, hramovima, zgradama i drugim nepokretnostima i prostorima u njenom vlasništvu, u skladu sa zakonodavstvom Crne Gore.Samo zbog izuzetnih razloga i sa izričitim pristankom crkvenih vlasti objekti i prostori iz stava 3 ovog člana mogu biti korišćeni u druge svrhe.U objektima i prostorima iz stava 3 ovog člana državni organi ne mogu preduzimati bezbedonosne mere bez prethodnog odobrenja nadležnih crkvenih organa, osim u slučajevima kada to nalažu razlozi hitnosti zaštite života i zdravlja ljudi.Prilikom održavanja bogosluženja ili verskih obreda na javnim mestima i otvorenim prostorima (litije, hodočašća i slični crkveni obredi), nadležne crkvene vlasti će blagovremeno obavestiti državne organe koji će osigurati javni red i bezbednost ljudi i imovine.Član 8U slučaju vođenja krivičnog postupka ili istrage o kliricima i verskim službenicima Crkve zbog eventualnih krivičnih dela koja su predviđena Krivičnim zakonikom, nadležni organi će o tome prethodno obavestiti nadležnog arhijereja.Član 9Tajna veroispovesti je u potpunosti i uvek nepovrediva.Član 10Kao neradni dani za pravoslavne hrišćane u Crnoj Gori su predviđene nedelje i sledeći verski praznici:- Badnji dan (24. decembar po julijanskom/6. januar po gregorijanskom kalendaru),- Božić i Sabor Presvete Bogorodice (25. i 26. decembar/7. i 8. januar),- Veliki Petak,- Vaskrsni Ponedeljak,- Prvi dan Krsne slave.Strane ugovornice se mogu dogovoriti o eventualnim promjenama neradnih dana ukoliko se za to ukaže obostrana potreba.Član 11Crkva i crkveno-pravna lica imaju pravo da nasleđuju, kupuju, poseduju, koriste i otuđuju pokretna i nepokretna dobra, kao i da stiču i otuđuju imovinu, obavljaju privredne i druge delatnosti prema odredbama pravoslavnog kanonskog prava i Ustava SPC, a u skladu sa zakonodavstvom Crne Gore.Imovina iz stava 1 koja predstavlja kulturnu baštinu Crne Gore ne može se otuđiti, niti izneti iz države bez saglasnosti Vlade Crne Gore, u skladu sa zakonodavstvom Crne Gore.Crkva može osnivati zadužbine i fondacije prema odredbama pravoslavnog kanonskog prava i Ustava SPC, a u skladu sa važećim zakonodavstvom Crne Gore.Član 12Restitucija crkvenih pokretnih i nepokretnih dobara, oduzetih ili nacionalizovanih bez pravične naknade, biće izvršena u skladu sa zakonom koji će regulisati pitanje restitucije u Crnoj Gori uz prethodni dogovor sa nadležnim crkvenim vlastima.Nepokretnu i pokretnu imovinu koja treba da bude vraćena Crkvi u vlasništvo ili za koju će država obezbediti pravičnu naknadu utvrdiće Mešovita komisija sastavljena od predstavnika strana ugovornica.Član 13Crkva ima pravo da gradi hramove i crkvene objekte, kao i da proširuje i preuređuje postojeće, a u skladu sa važećim zakonodavstvom Crne Gore.Država se obavezuje da omogući Crkvi saradnju sa nadležnim državnim organima prilikom izrade prostorno-planskih dokumenata u cilju stvaranja uslova za izgradnju verskih objekata.Nadležni arhijerej donosi odluku o izgradnji crkvenog objekta u skladu sa pravoslavnim kanonskim pravom i Ustavom SPC i predlaže lokaciju za izgradnju objekata, a nadležne vlasti Crne Gore će prihvatiti predlog ukoliko ne postoje protivni objektivni razlozi javnog interesa.Nadležne vlasti u Crnoj Gori neće razmatrati zahtjeve za izgradnju verskih objekata koji nemaju pismeno odobrenje nadležnog eparhijskog Arhijereja, u skladu sa zakonom i autonomnim propisima Crkve.Država finansijski pomaže Crkvu, naročito obnovu i očuvanje pravoslavnih verskih objekata koji imaju kulturno-istorijsku vrednost.Član 14Država jemči Crkvi slobodu vršenja prosvetne, kulturne, naučne, informativne, izdavačke i drugih delatnosti koje su povezane sa njenom duhovnom misijom, a u skladu sa važećim zakonodavstvom Crne Gore.Država jemči Crkvi pravo da poseduje, štampa i izdaje knjige, novine, časopise i audio-vizuelne materijale verskog, prosvetnog, kulturnog i naučnog sadržaja.Crkva ima pristup sredstvima javnog informisanja koja su dužna da verodostojno, objektivno i bez diskriminacije obaveštavaju javnost o stavovima i delatnostima Crkve.Crkva ima pravo da osniva i uređuje radio i televizijske stanice, a u skladu sa važećim zakonodavstvom Crne Gore.Član 15Crkva ima pravo da u skladu sa Ustavom SPC osniva verske obrazovne ustanove za srednje i visoko obrazovanje sveštenika i verskih službenika.Osnivanje drugih obrazovnih institucija od strane Crkve reguliše se zakonom.Crkva ima pravo da osniva i uređuje ustanove kulture u skladu sa Ustavom SPC i važećim zakonodavstvom Crne Gore.Finansiranje prosvetnih i kulturnih ustanova u Crnoj Gori, čiji je osnivač Crkva, kao i status njihovog osoblja i korisnika (lica koja ih pohađaju), bliže će se urediti posebnim sporazumom u skladu sa zakonom.Član 16Država jemči pravo roditeljima i staraocima da svojoj deci obezbede versko obrazovanje u skladu sa sopstvenim uverenjima.Pravoslavna verska nastava u javnim školama biće regulisana posebnim ugovorom između strana ugovornica.Član 17Crna Gora jemči Crkvi pravo na pastirsku brigu o pravoslavnim vernicima u oružanim snagama i policijskim službama, kao i onima koji se nalaze u zatvorima, javnim zdravstvenim ustanovama, sirotištima i svim ustanovama za zdravstvenu i socijalnu zaštitu javnog i privatnog tipa.Nadležni organi obezbeđuju, u dogovoru sa nadležnim crkvenim vlastima, uslove da se pravoslavnim vernicima omogući ostvarivanje slobode veroispovijesti, kao i bogoslužbeni prostor i posnu hranu za pravoslavne vernike u bolnicama, zatvorima, vojsci, policiji, đačkim, studentskim i staračkim domovima.Član 18Crkva ima pravo da osniva dobrotvorne i socijalne ustanove i organizacije u skladu sa zakonom.Ustanove iz stava 1 ovog člana svoju unutrašnju organizaciju i način rada regulišu statutima odobrenim od strane nadležne crkvene vlast, i imaju isti pravni položaj kao i državne ustanove iste namene.Strane ugovornice mogu zaključiti posebne ugovore o međusobnoj saradnji državnih i crkvenih dobrotvornih, socijalnih, zdravstvenih, obrazovnih i sličnih ustanova.Član 19U cilju praćenja primene Ugovora i unapređenja saradnje između strana ugovornica obrazovaće se Mešovita komisija sa jednakim brojem predstavnika.Mešovita komisija se sastaje po potrebi, a najmanje jednom u šest meseci.Ugovor se zaključuje na neodređeno vreme, a može se menjati saglasnošću strana ugovornica.Član 20Ugovor je sačinjen u četiri istovetna primerka od kojih se po dva nalaze kod svake strane ugovornice.Ugovor stupa na snagu danom potpisivanja.Ugovor će se objaviti u “Službenom listu Crne Gore” i “Glasniku” - Službenom listu Srpske Pravoslavne Crkve.BONUS VIDEO Krivokapić: Temeljni ugovor spreman za potpisivanje, članovi Vlade saglasni

video-cdn src="https://best-vod.umn.cdn.united.cloud/stream?asset=tnjgkrivokapicotemeljnomugovorugp-novas-worldwide&stream=hp3500&t=0&player=m3u8v&sp=novas&u=novas&p=n0v43!23t001" video-id="3038421"]***Pratite nas i na društvenim mrežama:FacebookTwitterInstagram