Omaž Tihomiru Novakovu: Izložba "Black Karbon"

Termin "Black Carbon" je, kako se objašnjava, u osamdesetim godinama prošlog veka odredio poznati srpsko-američki fizičar Tihomir Novakov (1929-2015). Naziv se odnosi na količinu sunčeve svetlosti koju apsorbuju čestice nastale nepotpunim sagorevanjem fosilnih goriva u našem okruženju i koja predstavlja glavni sastojak čađi i uzrok je negativnog uticaja na okolinu.

Izložba, inače, autorski projekat dr Jasne Jovanov i dr Anne Novakov, kćerke Tihomira Novakova, zasnivaće se na radovima savremenih umetnika koji će za osnovnu temu svojih ostvarenja imati Black Carbon. Postavka predstavlja jedan od inovativnih naučno-umetničkih projekata koji koriste umetnost kako bi ukazali i na globalne klimatske promene. Obuhvatiće radove koji su zasnovani na reakcijama čula, a uključuju dela vizuelne, audio, taktilne i olfaktorne umetnosti.

U postavku izložbe "Black Carbon" - nauka, umetnost i čovekova sredina - uključeni su radovi trinaestoro internacionalnih umetnika koji stvaraju u različitim medijima, individualna ostvarenja ili kao kreativne grupe, navodi se u saopštenju. Polazište za njihova ostvarenja u oblasti digitalne umetnosti, fotografije, filma, slikarstva, grafike predstavlja rad Tihovima Novakova i njegovo otkriće u kojem su našli inspiraciju za svoje kreacije. Kao naučno-umetnička izložba, Black Carbon treba da prikaže prožimanje umetnosti i nauke, a takođe i da ukaže na značajan doprinos jednog od srpskih eminentnih fizičara. Pored umetnika, u pripremi izložbe je učestvovala grupa američkih fizičara koji će svojim komentarima približiti publici i rad Tihomira Novakova i radove inspirisane njegovim istraživanjima i naučnim dostignućima. Pored autora iz Srbije - Snežane Petrović, umetničke grupe MPart i Đorđa Makovića, na izložbi će svoje interpretacije teme o crnom ugljeniku prikazati i češko-srpski kreativni par Biljana Golubović&Dragan Dragin, norveški umetnički par Bull.Miletić, kao i američki autori Ron Hat, Snežana Sarasvati Petrović, Džastin Brus Gargalja.Izložbu prati obiman katalog u pdf formatu, koji će posetioci moći besplatno da skinu.

Tihomir Novakov je rođen u Somboru, a zajedno sa drugovima iz detinjstva Stevanom Koičkim (1929-2007) i Bogdanom Maglićem (1928-2017) pohađao somborsku Gimnaziju "Veljko Petrović"; s njima je ostao u prijateljskim vezama do kraja života, dok su sva trojica istovremeno postajali vodeća naučna imena u svojim oblastima. Novakov je doktorirao na Beogradskom univerzitetu a post-doktorske studije je završio u oblasti nuklearne fizike na Nobelovom istitutu u Švedskoj. Tokom šeste decenije 20. veka započeo je profesuru na Beogradskom univerzitetu, kao i istraživačku karijeru na Nuklearnom istitutu u Vinči. Na poziv Univerziteta Kalifornije, Berklija, Novakov je 1963. godine otišao u SAD. Radeći kao istraživač u Lawrence Berkley National Laboratory dao je revolucionarni doprinos na polju proučavanja životne sredine. Jedno od njegovih otkrića je prepoznavanje klimatskih promena, kontrola vazdušnog zagađenja, globalno zagrevanje, čađ i Black Carbon. U istraživanjima je sarađivao s istraživačima iz Austrije, Kine, Porto Rika i mnogih drugih delova sveta. Kao počasni član Srpske akademije nauka i umetnosti, kao i Akademije nauka i umetnosti Austrije, Novakov se zalagao za početak istraživanja kritičnih problema zagađenja čovekove sredine. Do kraja života je uvek s ponosom sebe nazivao srpskim Amerikancem s dubokim korenima u Vojvodini - regionu čiji je predeo i način života uvek nosio u srcu, ističe se u saopštenju organizatora.