Čuveni disident i simbol otpora totalitarizmu: Petnaest godina od odlaska Aleksandra Solženjicina

Rođen je 11. decembra 1918. godine u Kislovodsku, u Stavropoljskom kraju, na jugu Rusije.Porodica u kojoj je rođen nije spadala među oduševljene pristalice novog režima u Rusiji. Roditelji su bili ubeđeni hrišćani, otac je bio oficir, kozačkog porekla, majka izdanak veleposednika.Godine 1924. sa majkom se seli u Rostov na Donu. Fakultet za fiziku i matematiku završio je 1941. godine na Rostovskom univerzitetu. Pohađao je i studije filozofije i književnosti.Na front je upućen 1942. godine, u jeku Drugog svetskog rata, protiv nemačkih napadača. U uniformi i borbama provodi tri godine. Odlikovan je i unapređen za vojne zasluge. Ubrzo potom, uhapšen je, februara 1945. godine. Razlog je ležao u uglavnom naivnim komentarima Staljina u privatnoj prepisci sa prijateljem Nikolajem Vitkevičem.Osuđen je na osam godina prinudnog rada. Posle boravka u Podmoskovlju, u logoru u Kazahstanu nalazi se od 1950. do 1953.Čudesno isceljenje od kancera, koje je doživeo, tumačio je kao plod snage vere. Od tada pa do kraja života bio je vrlo odlučan hrišćanin, u čemu su ga pokolebala prethodno iskustva na frontu.Vrhovni sud proglasio ga je nevinim februara 1956. godine. Bilo je to vreme Hruščovljevog otopljavanja. Tada se pojavljuju i prvi njegovi književni radovi - "Jedan dan Ivana Denisoviča".Kako su se prilike unutar sovjetske države ubrzo promenile dolaskom tvrđe linije u vreme Brežnjeva, nanovo je pod budnim oko političke policije, a objavljivanje njegovih radova je onemogućeno.Godine 1970. dodeljena mu je Nobelova nagrada za književni rad.Uobličio je u to vreme "Arhipelag Gulag", zamašno delo, njegov opis, tumačenje i predstavljanje, čitavog sistema sovjetskih logora za stvarne ili umišljene protivnike. Delo "Arhipelag Gulag" bilo je svojevrsna bomba sa sposobnošću dugoročnog podrivanja temelja "sovjetskog raja".Uhapšen je 1974. godine i proteran u Zapadnu Nemačku, koja je pokazala volju da ga prihvati. Godine 1976, preselio se u SAD, gde će se konačno nastaniti kod grad Kevendiša u državi Vermont. U Rusiju se vratio tek 1994.Na Zapadu gde je dočekan kao velika nada antisovjetske propaganda, relativno brzo je, za mnoge, posebno akademski establišment, zapravo postao sumnjiv.  U javnim nastupima nije pokazivao oduševljenje za vrednosni model savremenog Zapada. Smatrao ga je dekadentnim, konzumerističkim, duboko antihrišćanskim. Gotovo sve velike vrednosti takozvanog liberalnog modela društva smatrao je pogrešnim, i to nije krio.Otuda su ga ponekad opisivali kao ekstremnog desničara, ako ne i gore. Kada je posle posete Španiji medijima naširoko tvrdio da je režim generala Franka bio takoreći pojam tolerancije u poređenju sa prilikama unutar Sovjetskog Saveza, pojedini intelektualci Zapada su ga okaraktersali kao fašistu. Bila je to razume se besmislica.Solženjicin je zapravo uvek govorio da se divi građanskoj inicijativi i preduzimljivosti, te da to na lokalnom nivou donosi vrlo dobre rezultate u pojedinim zemljama Zapada, kao u Švajcarskoj i SAD. Takođe, naglašavao je da je stepen ličnih sloboda koje su dostigle savremene demokratije Zapada za svaku pohvalu.Kada se vratio u Rusiju devedesetih bio je zgrožen posledicama vlasti Jeljcina i njegove društvene elite. Odbio je tada ponuđena priznanja.Bonus video: Proglašenje Ani Erno za dobitnicu Nobelove nagrade za književnost

video-cdn src="https://best-vod.umn.cdn.united.cloud/stream?asset=proglaenjeaniernozadobitnicunobelovenagradezaknjievnostmm-novas-worldwide&stream=hp3500&t=0&player=m3u8v&sp=novas&u=novas&p=n0v43!23t001" video-id="4259890"]